Is liegen ook PR?
Jeroen Mirck • Maandag 3 juli 2006, 8:49Trends
Sommige gedachten blijven wat langer doorsudderen in je hoofd. Zo vraag ik me al anderhalve week af of liegen ook een vorm van PR is. We zaten toen middenin de Wuppie-hype en ik verbaasde me over de aperte onwaarheden die Albert Heijn en wuppie-producent Interall de wereld in hielpen. De Wuppies zouden al een hype zijn nog voordat ze goed en wel in de winkels lagen, de Wuppies zouden op zijn terwijl er overal op het net te lezen was dat menig Appie ze nog gewoon aan klanten meegaf, en tot overmaat van ramp zette Interall aan tot auto-inbraak door vol trots in het AD te melden dat er massaal auto’s werden opengebroken om mega-Wuppen te stelen. Vlak daarvoor had Heineken het onzinbericht de wereld in geslingerd dat haar kratten op waren.
Stuk voor stuk leugens. Ik schreef er een blogbericht over en kreeg prompt een filmcrew van Editie NL over de vloer (diezelfde avond te zien op RTL4). Altijd weer verrassend hoeveel kennissen dat wel niet gezien blijken te hebben. Toch kreeg ik de felste reactie op een kort commentaartje in de papieren Adformatie. Daar schreef ik: “Liegen is ook een vorm van PR.”
Voor de goede orde even mijn integrale Pay-off van toen: “Wat slecht is, is eigenlijk gewoon hartstikke goed. Dat geldt niet alleen voor het Nederlands elftal (waardeloos gespeeld, toch gewonnen) maar ook voor al die inhakers. Dezer dagen heeft iedereen het over de Wuppies van Albert Heijn. Ze zijn op, huilde AH, dus werden er zogenaamd autoruiten ingeslagen. Fabrikant Interall vertelde het gretig tegen het AD. Liegen is ook een vorm van pr. Zestien miljoen marketingexperts ergeren zich kapot aan die klote-Wuppies, maar toch is het natuurlijk een schot in de roos. Omdat het zo onorigineel is. Zo slecht. En dus goed. Zou Johan zeggen.”
Daarop volgde een venijnig mailtje van Willem Buitelaar, senior consultant PR/PA bij ACA/JES Communicatie: “Het valt mij bijzonder tegen te moeten lezen dat volgens Jeroen Mirck liegen ook een vorm van PR is (zie het stukje in de rubriek Pay-off onder de kop ‘Wuppie, Wuppie, Wuppie!’ ). Iets meer zelfcensuur zou op zijn plaats zijn geweest. Van een gerenommeerd communicatievakblad als Adformatie had ik beter verwacht.”
Een PR-man die pleit voor ‘zelfcensuur’ in een vakblad? Dat vond ik toch wat gortig, dus vroeg ik Buitelaar om uitleg. Toen schreef hij: “Je legt in je commentaar een link tussen liegen en PR. Je schrijft “Liegen is ook een vorm van PR”. Liegen is géén vorm van PR, liegen is gewoon liegen, niets meer en niets minder, en heeft niets met PR te maken.”
Dat bestrijd ik dus. De krattenkwestie van Heineken en de Wuppie-leugens van AH en Interall tonen juist aan dat bedrijven in hun zucht naar free publicity het moedwillig liegen absoluut niet schuwen. Oftewel: liegen is een vorm van PR. Iets anders kan ik er niet van maken. En ik laat me zeker niet muilkorven door een PR-medewerker die zich in zijn beroepseer voelt aangetast. Ik geloof zeker in goede PR, maar er zijn evenzovele uitoefenaars die het verspreiden van leugens allerminst schuwen.
Reacties
Wat lachen dat het nog op Editie NL was. heb het stukje net even bekeken. Je kunt zo op tv Jeroen!Over de kwestie: het is natuurlijk niet raar dat Buitelaar over je uitspraken buitelt. dat lok je natuurlijk uit met een krachtige uitspraak als "liegen is een vorm van pr". is ook niks mis mee, bloggen = discussieren.
zoals je zelf al aangeeft, denk ik dat er, net als in de reclamewereld, advocatuur of in het onderwijs, in de pr verschillende typen mensen zijn: zij die net (of ruimschoots) over de grens gaan en zij die de grenzen inachtnemen n er hooguit wat mee spelen. De eersten schuwen de leugen niet, de laatsten zullen een mogelijk feit hooguit wat aandikken om hun product/dienst/bedrijf er beter uit te laten springen. niks mis mee. met het eerst wel. ik zet dan ook mijn vraagtekens bij de actie van Interall, maar zou het exacte persbericht moeten zien en de feiten moeten kennen om te kunnen beoordelen of zij over de scheef zijn gegaan.
Of liegen ook PR is, blijkt een gevoelig thema dat Commlog meteen heeft geadopteerd. Rocco Mooij, hoofdredacteur van vakblad Communicatie, reageert:
"Als het waar is dat de pr-afdeling van Albert Heijn de hype gehypet heeft, dan hebben ze hun werk goed gedaan. Zoals het Italiaanse gezegde luidt: het is misschien niet waar, maar wel mooi bedacht. Aan de journalist om uit te zoeken of een naar de hand gezette waarheid klopt. Aan de pr-afdeling de taak om met een mooi verhaal in de krant te komen. Helaas blijft het checken van de feiten nogal eens achterwege, waardoor wuppies nog gewilder lijken dan ze in werkelijkheid misschien zijn. De een klopt iets op, de ander neemt dat gewillig over. Wie doet hier nu zijn werk niet goed?"
Waarom Kari-Anne Fygi van Molblog weer reageert: "@Rocco: Dat is mooi, pr-afdelingen kunnen naar hartelust liegen zolang de journalist maar uitzoekt of het klopt of niet? Tjeetje."
Nieuwe term: blogkaping (van een item). Maar alles kan toch, in blogland?
@Michael: zolang je er maar niet over liegt:-)
PR = liegen. Hmm, dat hoor ik toch net iets te vaak. Natuurlijk gebeuren er in de PR-branche soms zaken waar je van gaat fronzen. Maar alleen jammer dat de Adfo nooit de hand in eigen boezem steekt en de reclamebureaus nooit eens aanpakt. Want hard roepen in filmpjes en advertenties dat zelfs die inktvlekken eruit gaan, er geen beter softwarepakket is, er maar een goede hypotheeknbank is, geen enkele wasmachine beter is, etc etc, is dat geen liegen???
Wat lees ik veel drogrederingen, hier en op Commlog! "Kijk eerst eens naar die reclamemakers!" En: "Kijk eerst eens naar jullie journalisten!" Alsof dat een valide tegenargument is.
Volgens Rocco Mooij draag ik geen bewijslast aan. Mmm, dan had hij op zijn minst mijn eerdere berichten moeten lezen. Even een paar voorbeelden:
* Op tal van weblogs is te lezen dat consumenten in hun eigen Appie gewoon wel nog Wuppies kregen uitgedeeld toen AH al omstandig communiceerde dat de pluisbollen 'helemaal op' waren. Dat was dus aantoonbaar onjuist.
* En dan over die 'massale' autodiefstallen een quote van Interall in het AD: "Al diverse auto’s zijn opengebroken door verwoede ‘verzamelaars’, beweert Karin Stoevenbeld van Interall. De gestolen wuppies worden op internet te koop aangeboden." Het bleek om een individuele autoroof in Gooi en Eemland te gaan, waarbij niet eens voor de volle 100 procent zeker was dat het de dief om de mega-wup te doen was. 'Diverse auto's opengebroken' is dus een moedwillige leugen om je eigen product extra in de schijnwerpers te plaatsen.
* Lees trouwens ook de column van Koen Verhagen (Bone) op Communicatienieuws: "Aan een andere caissière eveneens gevraagd hoe dat nu precies zat met die MegaWuppen. 'Ja, ik snap er niets van', vertelde ze me. 'Vanochtend hebben we nog een hele nieuwe lading gekregen, maar die moesten meteen bij binnenkomst 'naar achteren'!' Krijg nou wat, dacht ik. Dan ga ik ze halen ook. Ik laat Albert Heijn mijn dochter niet besodemieteren. Terug naar huis, Lotte gehaald en wederom gewapend met drie volle kaarten naar de winkel. Daar aangekomen spotte Lotte meteen al een MegaWup. In het boodschappenmandje van de moeder van een vriendinnetje. 'Bij de klantenservice gehaald.', wist Veerle's moeder te vertellen. Ze waren dus helemaal niet op! Met een noodgang zetten we de sprint in naar de servicebalie. En inderdaad. Daar stonden een aantal medewerksters vrolijk MegaWuppen uit te delen. (...) Ik geloof best dat het een uitermate succesvolle actie was, die Wuppen. En OP=OP. Maar ga mijn dochter niet onnodig teleurstellen, als het hele magazijn nog vol ligt met die klerebeesten. Want vroeg of laat komt er een moment dat één of andere columnist er over gaat schrijven en ineens 10.000 communicatieprofessionals bereikt."
Nogmaals, als de feiten zo zijn, sta ik (als pr/communicatieman) vierkant achter je Jeroen.
We praten volgens mij langs elkaar heen. Ik betwijfel de bewijslast totaal niet. Het eerste dat ik dacht bij het 'gebrek aan kratjes' van Heineken en de 'out of stock' van de Wuppies was: pure PR. Volgens mij vallen meer mensen echter om de woordkeuze 'liegen'. Want ook op het verhaal van het verdrietige dochtertje kan ik terugkaatsen, jij-bakken en drogredeneren; als die inktvlek met dat middel uit die commercial toch niet uit dat hele nieuwe en dure shirtje van je dochtertje blijkt te gaan, dochtertje ontroostbaar is; heeft het reclamebureau dan zitten liegen en zijn ze dan schuldig?
Blijft het zo dat het je goed recht is om op deze en andere blogs erover te schrijven, sterker nog, het houdt ons (lees: journalisten en andere communicatiemensen) lekker scherp toch!?
PS Lastig hoor, die discussie op twee plaatsen, volgens mij was AdfoBlog 'eigenaar' van deze discussie...
Denk dat het wel degelijk om de bewijslast gaat. als die correct is, kun je spreken over liegen of welk woord je dan ook gebruikt. en dat zou een zichzelf repecterend pr-bureau of pr-manager niet nodig moeten hebben. lijkt me weinig discussie over mogelijk.
Phoef, nu krijgen we ook nog een lesje in zelfrespect, het wordt mij te zwaar met dit weer. Ben ik blij dat ik dit soort technieken natuurlijk nooit toepas.
Doet me denken aan de mooie onbegrijpelijke cirkelredenatieve zin:
"Ik heb vandaag nog maar 1 keer gelogen, en dat is nu."
Als 'eigenaar' van de discussie (haha, wat klinkt dat autoritair!) zal ik voortaan primair hier op Adfoblog reageren. Natuurlijk heeft ook de journalistiek in deze kwestie zeker zijn verantwoordelijkheid. Dat is ook de reden dat ik me groen en geel erger aan al dat twijfelachtige Wuppie-nieuws en daar dan ook op dit weblog al meermalen heb geschreven. Mijn tv-optreden bij Editie NL past in feite ook in die houding. Ik neem dus mijn verantwoordelijkheid en schrijf niet al dat Wuppie-nieuws klakkeloos over. Ik zal ook De Leugen Regeert eens inseinen...
Maar dan blijft staan dat ik persoonlijk van mening ben dat je van pr-mensen (net als van journalisten trouwens) mag verwachten dat ze de waarheid spreken. Tuurlijk, je mag de realiteit iets oppoetsen of alleen die zaken uitlichten die voor jouw beoogde beeldvorming het beste uitkomen, maar daarmee mag je de werkelijkheid niet moedwillig verdraaien. Truth is key.
Maar wat gebeurt er? Zodra je als journalist roept dat pr-mensen soms moedwillig leugens verspreiden, word je door sommigen al bij voorbaat zelf voor leugenaar uitgemaakt. Het mag blijkbaar niet gezegd worden. Diezelfde mensen roepen om het hardst dat journalisten gewoon zelf beter door die pr-blabla moeten heenprikken, maar zodra iemand dat vervolgens onomwonden doet, wordt hij zelf voor leugenaar uitgemaakt. Dat is een tenenkrommende struisvogelmentaliteit.
@AJ: donderdag wordt het koeler. dan pakken we de discussie wel weer op:-)
@ Jeroen
Ik hoop dat je laatste alinea niet aan iedereen hier gericht is. Wie heeft jou voor leugenaar uitgemaakt?? Ik bijvoorbeeld ben juist blij dat er nog (enkele) journalisten zijn die niet altijd in die PR-onzin trappen. Sla dagelijks de Telegraaf, Metro of Spits open en het staat vol met 'leugens'. En zelfs het ANP doet steeds vaker mee, ik leg daar zelfs een archief van aan... Zolang dat alles over wuppies gaat kan ik er nog mee leven, op het moment dat het over medicijnen, sigaretten of iets dergelijks gaat krijg ik al meer jeuk. Gelukkig zijn er echter nog genoeg pr-mensen die er ook zo over denken...
Maar vind het alleen jammer, en daarom mijn reactie gisteren in deze discussie, dat het altijd de PR-bureaus zijn die het gedaan hebben en nooit de journalisten of de reclamebureaus.
Los van dat alles, prima PR-actie van AH, nog meer prima dat er eindelijk weer eens discussie is op de blogs. En dat zelfs op meerdere plaatsen!
We hebben weer een nieuw 'gevalletje'; en dat op het ANP! Ik vind dat Jeroen z'n werk als kritisch journalist wel gedaan heeft, wie duikt hier op?:
Run op trendy zonnebril voor honden
Ik bedoelde zeker niet iedereen, Anton-Jan. En ik heb meteen even jouw linkje linkable gemaakt...
Gelukkig maar, het laatste wat ik wil is ruzie met journalisten, daar gaat een van de specialismes van m'n bureau :) Ik heb mijn glazen bij het ANP met bovenstaande reactie(s) misschien ook al ingegooid. Of bloggen ANP-ers nog niet?
@AJ: kom ik ondanks de hitte toch nog even terug. het lijkt nu of je jezelf tegenspreekt. eerst heb je het over pr-onzin en leugens en dat je daartegen bent en in je laatste regel rep je over prima pr-actie van Appie. het gaat er nou juist om, dat die pr-actie misschien helemaal niet zo prima was. het effect uiteindelijk wel, dat moge duidelijk zijn, maar de discussie gaat over het publiciteitsargument.
@ Diederik: laten we met z'n allen niet roomser zijn dan de paus. We verdienen allemaal onze boterham in een branche waar het, in welke vorm of mate dan ook, het gaat over beinvloeden van consumenten. Of je nu PR-consultant of onafhankelijk journalist van een vakblad bent. Echter; hoe delicater het onderwerp, hoe interessanter de discussie over ethiek daarbij. En zolang het over wuppies gaat, kan ik met dit soort PR-ongein prima leven. Ik lach me dus suf als zoiets gebeurt; ik verbaas me dan over het feit dat zoiets zo makkelijk de wereld inknalt, zonder dat ik daarbij 'de schuld' bij een pr-afdeling of een journalist leg. Pr-afdelingen spreken selectief de waarheid, verdraaien de waarheid, liegen* en journalisten passen 'hoor-wederhoor' niet en 'copy-paste' juist wel toe. Nogmaals, als dat over wuppies gaat; mij prima, Nederland is dol op hypes en die worden nu eenmaal gecreeerd door bedrijven en media.
Op het moment dat we het gaan hebben over echt belangrijke zaken in het leven dan ben ik oprecht blij dat er journalisten (of kritische consumenten) zijn die aan de bel trekken. En hoop (en weet) ik dat er in de PR-wereld zeker zoveel semi-moralisten rondlopen als in andere kanten van het communicatievak. Als al deze moralisten zich dan druk blijven maken om belangrijke zaken en pr-afdelingen en copy-paste journalisten gewoon lekker doorwerken, dan staan de tabloids elke week vol en kunnen wij lekker dit soort discussies blijven houden ;-)
Maareuh, misschien had ik er beter in mijn stukje 'Slimme PR-actie van AH' van moeten maken, maar dat zal de hitte wel geweest zijn...
* doorhalen wat voor jou van toepassing is zonder dat daarbij je ego gekwetst wordt
@AJ: begrijp alleen nog steeds niet helemaal aan welke kant jij nu staat.
@ Diederik: Moet ik aan iemands kant staan? M'n mening is toch wel duidelijk zo...
(Maar als ik echt moet kiezen, dan kies ik de kant van de wuppie; dat arme pluizige beestje is nu al dagen onderwerp van een discussie en kan zich zelf helemaal niet verweren!)
Sterk optreden Jeroen.
Wanneer kunnen we je eerste gastposting op CF verwachten?
Gastposting? Ik was het slachtoffer van blogroof! ;)
Blogroof of blogkaping, allebei perfecte termen, maar wel keurig met bronvermelding. Discussie hoort thuis op alle drie de blog, das pech. Of juist goed.
Je begon hierboven zelf over blogkaping, Michael, dus daar reageerde ik op met een knipoog. Overigens vind ik het helemaal niet erg dat de discussie ook op Commlog wordt gevoerd. Zoals iemand daar schrijft: "Grappig dat één persberichtje door één vakgenoot ertoe kan leiden dat mensen het héle vak vereenzelvigen met dat ene berichtje van die ene persvoorlichter. Het zijn weer eens de uitwassen uit ons vak die het beeld bepalen. Wel leuk hoor, die ouderwetse stammenstrijd. Adformatie ga zo door!"
@ Michael: Nieuwe term: blogkaping (van een item). Maar alles kan toch, in blogland
uhm Michael; Hoezo blogkaping? Volgens mij heb jij zelf het bericht gepost op Commlog - immers je bent aan beide blogs verbonden zie ik in de "medewerkerslijst"
Dus de term blogpushing lijkt me meer op z'n plaats ;-)
zie commlog
toch nog maar een reactie, want dan hebben we er 1 meer dan Commlog:-) moet toch iemand winnen?
@AJ: het kan aan mij liggen, maar je mening vind ik helemaal niet duidelijk. je lijkt Wouter Bos wel. en natuurljk gaat het niet over die k-Wuppie, het gaat over het principe, de techniek. ik vond dit juist een mooie aanleiding tot een goeie ethische discussie. heerlijk af en toe, ook al vallen de mussen dood van het dak!
ik heb duidelijke ideeen over hoe ik met pr-kwesties om ga en hoop dat ik die ook duidelijk uitdraag. moralist? wat jij wilt. mijn klanten zouden niet anders willen en ik ook niet.
@ DH: Het wordt een beetje een vervelende discussie zo. Of ik schrijf onduidelijk of jij leest niet goed. Of beide. Je concludeert namelijk dingen die ik niet zeg, schrijf of bedoel. Ik reken mezelf ook tot de (semi-)moralisten, maar slechts tot op zekere hoogte. De discussie over ethiek vind ik bere-interessant, ik stelde niet voor niets op Commlog een offline discussieborrel voor. Maar de discussie vergt nuance, iets dat lastig is via een online reactieforum. Dat blijkt wel uit onze laatste twee reacties; volgens mij zitten we voor een groot deel op een lijn maar lullen we langs elkaar heen.
M.a.w.; die borrel pak ik graag met je om tot in de late uurtjes op een terras over dit onderwerp te discussieren, vroeg slapen is er toch niet bij met deze hitte. Maar op deze plaats wil ik van mijn kant de discussie graag beeindigen. Tijd voor een nieuwe interessante discussie, hier, op Commlog of op Molblog!
PS Als je me nog een keer met Wouter Bos vergelijkt, zal onze borrel eindigen in een matpartij ;-)
@AJ: haha, ja, je voor Wouter uitmaken is wel heel grof, he? sorry. en je hebt waarschijnlijk gelijk: nuance via een blog is dan weer lastig. doen we wel een keer live. op het Binnenhof dan maar?:-)
en het Wuppie-feest is continuing! lees net op Nu.nl dat er mogelijk een Wuppie tv-serie komt, zo meldt Interall. weer een pr-stunt? Wuppie, the neverending story...
MAX & Catherine zoekt…
Wij zijn op zoek voor deelname aan ons themagesprek van woensdag 7 maart naar mensen die ALTIJD de waarheid spreken omdat ze vinden dat je niet mag liegen.
Ook zoeken wij mensen die regelmatig onwaarheden vertellen of kleine leugens, en erbij zweren dat dat beter is om contacten goed te houden.
Voor meer informatie, neem gerust vrijblijvend contact met ons op!
Met een vriendelijke groet,
Roel van Bekkum
Redacteur “Max & Catherineâ€
Tel. direct: 035 67 75 414
Mail:
“Die gouden Loeki is kicken!”
Esther van Zeggeren vertelt over de ‘Goeiemoggel’ actie.
Neem nu een proefabonnementNaar de shop
Meer nieuws
Vrijdag 30 mei 2008
Adformatie.nl volledig vernieuwd, Adfoblog stopt • 9 reacties
Donderdag 29 mei 2008
Boekhoorn
Vrijdag 23 mei 2008
Mvo met alcohol? • 4 reacties
Bizner beste adverteerder, S-W-H beste bureau • 4 reacties
Dinsdag 20 mei 2008
Coca-Cola? Hatsjie! • 17 reacties
Bureau Gringo houdt van kuthoer en nog meer • 2 reacties
Zondag 18 mei 2008
Grand Clio Film naar Xbox Halo 3
Vrijdag 16 mei 2008
Altijd prijs • 10 reacties
Donderdag 15 mei 2008
Hema zoekt nieuw geluid voor fluit • 3 reacties
Wil je op Adfoblog zelf een onderwerp aankaarten? Dan ben je van harte welkom in AdfoLoetje, onze virtuele stamkroeg...
| M | D | W | D | V | Z | Z |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | ||
| 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 |
| 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 |
| 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 |
| 27 | 28 | 29 | 30 |
Vaktitels
Awards
Weblogs
most visitors 506
currently: 26 + 0
0.7348
end



